Turks hof bepaalt verwijdering hoofd oppositiepartij
Een Turks hof heeft een uitspraak gedaan die effectief de leider van 's lands grootste oppositiepartij verwijdert, in de nieuwste klap voor tegenstanders van president Recep Tayyip Erdoğan.
De uitspraak, uitgegeven door een hoger beroepshof in Ankara op donderdag, maakte een leiderswedstrijd in 2023 binnen de Republikeinse Volkspartij (CHP) ongeldig, waardoor de partijavoorzitter Özgür Özel werd afgezet.
Özel, 51, is het gezicht van Turkije's oppositie geworden, gezien als verantwoordelijk voor de verjonging van de CHP en als een van de weinige resterende figuren binnen de partij die heeft weten te ontsnappen aan beschuldigingen die hem in hechtenis zouden kunnen brengen.
Het hof bepaalde dat Özel zou worden vervangen door zijn voorganger, Kemal Kılıçdaroğlu, die in 2023 een cruciale algemene verkiezing tegen Erdoğan verloor ondanks een aanzwellende oppositie tegen het twee decennia durende bewind van de Turkse president.
De verkiezing van Özel als partijavoorzitter kwam voorafgaand aan de Turkse gemeenteraadsverkiezingen van 2024, waar de CHP Erdoğan's Partij voor Gerechtigheid en Ontwikkeling (AKP) uit de macht verdreef in gemeenten en burgemeesterschappen in het hele land.
Eerder deze week bepaalde een ander Ankara-hof dat Özel aan de president 300.000 lira (£4.900) schadevergoeding moet betalen vanwege zijn opmerkingen over Erdoğan, waaronder het noemen van hem als 'onderdrukker'. Özel hield ook een toespraak waarin hij Erdoğan opriep om 'je honden in te tomen', als kritiek op een omvangrijke repressie tegen Turkije's oppositie.
Als reactie noemde Erdoğan Turkije's hoofdleidser van de oppositie 'waan', zeggende: 'We moeten de reputatie van de politiek beschermen tegen aanvallen.' Erdoğan heeft zich openbaar herhaaldelijk tegen de CHP uitgesprokrn, beschuldigend de partij ervan onder meer te fungeren als 'poppenkast van terroristen die deze staat willen ondermijnen'.
De rechtszaak die uiteindelijk Özel afgezet heeft, werd wijd bekritiseerd als een poging om Turkije's grootste oppositiepartij in bedwang te houden en een leider opnieuw in te stellen die meer genegen is voor Erdoğan's bewind. Kılıçdaroğlu, die de 'zuivering' van zijn eigen partij heeft bepleit, reageerde gelaten op de uitspraak in een gesprek met het pro-regeringskanaal TGRT Haber, stellende dat hij hoopte dat het zou blijken 'voordelig voor Turkije en de CHP'.
De uitspraak schudde Turkije's zwakke economie door elkaar temidden van vrees voor verdere instabiliteit: de handel op de beurs in Istanbul werd kortstondig opgeschort temidden van een scherpe daling van 6% na de CHP-uitspraak.
Sinds de verkiezingen van 2024 hebben waarnemers een nieuwe repressiegolf aangeklaagd die gericht is op tegenstanders van Erdoğan's bewind, met name oppositie-burgemeesters en lokale functionarissen van de CHP. Meer dan 20 CHP-burgemeesters zijn aangehouden in een golf van corruptie-, steekpenningen- en terreurgerelateerde beschuldigingen die burgemeesters en gemeentelijke functionarissen in steden en gemeenten in het hele land hebben afgezet en velen in hechtenis hebben geplaatst.
De arrestatie vorig jaar van burgemeester van Istanbul en waarschijnlijke CHP-presidentskandidaat Ekrem İmamoğlu vertegenwoordigde een waterscheiding voor de partij en voor het geteisterde oppositie van het land. Duizenden gingen de straten van Istanbul op om tegen de detentie van Erdoğan's voornaamste tegenstander te protesteren, die ooit de grootste stad van het land regeerde.
İmamoğlu heeft het daaropvolgende jaar in een beveiligde gevangenis in de buurt van Istanbul doorgebracht. Eerder dit jaar behoorde hij tot de 400 beklaagden die voor de rechter stonden in een massaal proces, allemaal beschuldigd van deelname aan een omvangrijk corruptieschandaal dat naar verluidt gekoppeld is aan zijn functie als burgemeester.
