Taiwan wordt breekpunt in topontmoeting Trump en Xi in Beijing
De gevoelige kwestie Taiwan overschaduwde donderdag de langverwachte top tussen de Amerikaanse president Donald Trump en de Chinese leider Xi Jinping in Beijing. China waarschuwde dat verkeerde omgang met Taiwan kan leiden tot 'botsingen en zelfs conflicten' tussen de twee grootmachten.
De top tussen Trump en Xi in de Grote Hal van het Volk in Beijing duurde ruim twee uur, maar de belangrijkste spanning zat in wat er niet werd gezegd. In de Chinese verklaring na afloop benadrukte Xi dat 'de Taiwan-kwestie het belangrijkste vraagstuk is in de betrekkingen tussen China en de VS'. Het Witte Huis zweeg in alle toonaarden over Taiwan in haar eigen persmededeling.
Die opvallende asymmetrie wekt zorgen bij Amerikaanse bondgenoten, die vrezen dat Trump — al dan niet per ongeluk — de Amerikaanse steun aan Taiwan zou kunnen afzwakken. Het Amerikaanse beleid erkent Taiwan traditioneel als een eiland dat losstaat van de Volksrepubliek China, die het als eigen grondgebied claimt. Bovendien is Taiwans halfgeleiderindustrie van strategisch belang voor de Amerikaanse techsector en de bredere bevoorradingsketen.
Peking formuleerde de inzet scherp: 'Als dit goed wordt aangepakt, zal de bilaterale relatie algehele stabiliteit kennen. Anders zullen de twee landen botsen en zelfs in conflict raken, wat de gehele relatie ernstig in gevaar brengt.'
Iran en de Straat van Hormuz
Naast Taiwan stond ook Iran op de agenda. De VS en Israël vielen Iran eind februari aan, waarna Teheran de Straat van Hormuz sloot — een cruciale vaarroute voor olie- en gastransport. China bevindt zich in een moeilijke positie: het is een van Irans grootste economische partners en afnemers van Iraanse olie, maar is tegelijk sterk afhankelijk van stabiele energieaanvoer via diezelfde straat.
Volgens de Amerikaanse functionaris heeft Xi zich uitgesproken tegen de 'militarisering van de Straat' en tegen het heffen van tol voor het gebruik ervan. Xi zou ook interesse hebben getoond in het kopen van meer Amerikaanse olie om de Chinese afhankelijkheid van de Straat te verminderen. Beide leiders waren het erover eens dat Iran nooit een kernwapen mag bezitten.
Handel en investeringen
De twee leiders bespraken verder het versterken van economische samenwerking, het vergroten van de markttoegang voor Amerikaanse bedrijven in China, en de mogelijkheid van Chinese investeringen in Amerikaanse industrieën. China zou ook bereid zijn meer Amerikaanse landbouwproducten af te nemen.
De top vindt plaats te midden van aanhoudende handelsspanningen en geopolitieke rivaliteit tussen Washington en Peking. De uitkomst van de Taiwan-discussie — of het ontbreken daarvan in de Amerikaanse verklaring — zal door bondgenoten in de regio, waaronder Japan, Zuid-Korea en EU-partners, nauwlettend worden gevolgd.
